|
صدای پای کفشهای زنانه در فجر بیست و هفت |
ایراسان/
به قول سودابه مجاوري (مستندساز) «براي هنرمندان ايراني ميان مرد و زن تفاوتي وجود ندارد. چون در کار هنري انسان بودن شرط اول است.» و يا به قول شهاب حسيني (بازيگر) «درايت جنسيت نميشناسد و در هر آدمي ميتواند وجود داشتهباشد.» اما اين مطلب در واقع ارزيابي از حضور پررنگ زنان در كنار مردان در جشنواره فيلم فجر امسال و برگزيدگان زن اين جشنواره است.
زنان در ايران با وجود محدوديتهاي فراوان و ناديده گرفته شدن، در مقاطع مختلف همواره راه خويش را ادامه دادهاند و هر روز خبرهاي مختلفي از كسب موفقيتهاي آنان در حوزههاي مختلف ميشنويم. جشنوارهي بينالمللي فيلم فجر كه البته به قول مهدي كلهر نميتوانيم آن را بينالمللي بدانيم (!) هم اين روند رو به رشد را به خوبي نشان ميدهد. در سالهاي ابتدايي برگزاري جشنوارهي فيلم فجر زنان حتي سهم ناچيزي از سيمرغها نداشتند و در جشنوارههاي اول و دوم فيلم فجر هيچ زني حتي در عرصهي بازيگري به عنوان برندهي سيمرغ معرفي نشد. اما زنان رفته رفته خود را بالا كشيدند و به نوعي خودشان را به سينمايي كه از نگاه منتقدان مردانه است، تحميل كردند و به تدريج با حضور در پشت دوربينها و كارگرداني، آثار ارزندهاي را چه در ايران و چه در صحنههاي بينالمللي از خود به يادگار گذاشتند تا جايي كه ايزا دانيلي (بازيگر زن سينما و تئاتر ايتاليا) در جريان نشست ويژهي (چشم انداز سينماي کوتاه ايران) در شهر ناپولي گفت: «وضعيت سينماي ايران و کار زنان در آن ايدهآل و غبطهبرانگيز است.»
در بيستوهفتمين جشنوارهي فيلم فجر نيز اگرچه فيلمهايي با محوريت زنان حضوري محدود و نامحسوس داشت اما علاوه بر زنان بازيگر حضور زنان نويسنده، كارگردان، تهيهكننده، تدوينگر، طراح چهرهپردازي، صحنه و لباس چشمگيرتر از سالهاي گذشته بود.
زنان نسل نوي سينماي ايران نيز در جشنوارهي امسال حضوري قابل توجه داشتند. باران كوثري، ترانه عليدوستي، پگاه آهنگراني و گلشيفته فراهاني هر كدام چهرهي جديدي از خود به نمايش گذاشتند. به غير از گلشيفته فراهاني كه بازي خوبش در فيلم "دربارهي الي" به دلايلي كه ديگر همه ميدانند ناديده گرفته شد سه دختر ديگر سينماي ايران در بخشهاي بهترين بازيگر نقش اول و مكمل زن نامزد دريافت سيمرغ بلورين جشنواره شدند.
بازيگران زن
امسال حدود 70 زن بازيگر در فيلمهاي مختلف بخش سوداي سيمرغ حضور داشتند. مهتاب كرامتي با بازي در چهار فيلم (بيست ـ ترديد ـ دوزخ، برزخ، بهشت ـ شبانهروز) بيشترين حضور را داشت و پس از او باران كوثري با سه فيلم (پستچي سه بار در نميزند ـ حيران ـ ميزاك) در بخش سوداي سيمرغ حضور داشتند. بازيگران ديگري كه در دو فيلم بخش سوداي سيمرغ به ايفاي نقش پرداخته بودند ترانه عليدوستي (ترديد ـ دربارهي الي)، پگاه آهنگراني (زادبوم ـ صداها)، ليلا حاتمي (بيپولي ـ هر شب تنهايي)، پانتهآ بهرام (پستچي سه بار در نميزند ـ صندلي خالي)، رؤيا تيموريان (پستچي سه بار در نميزند ـ زادبوم)، مهناز افشار (امشب شب مهتابه ـ شبانهروز)، شيوا خنياگر (امشب شب مهتابه ـ چهره به چهره) و مريم بوباني (پاي پياده ـ شبانهروز) هستند.
بازيگران زن يك فيلمي هم عبارتند از: گلشيفته فرهاني، مريلا زارعي و رعنا آزاديور با فيلم "دربارهي الي"، فاطمه معتمدآريا با "ميزاك"، مژده شمسايي و شقايق فراهاني با "وقتي همه خوابيم"، رؤيا نونهالي، نازنين فراهاني، طناز طباطبايي و شهين نجفزاده با فيلم "صداها"، خاطره اسدي، ستاره اسكندري، بهنوش بختياري، رؤيا جاويدنيا، فريبا جديكار، فلامك جنيدي، نگار جواهريان، آزاده صمدي، لادن طباطبايي، سپيده علايي و نيكي كريمي با فيلم "شبانهروز"، فرشته صدرعرفايي با فيلم "بيست"، ليلا زارع با "پستچي سه بار در نميزند"، رزا آرايش با "ترديد"، فريده فرامرزي و مليكا ناظري با "صندلي خالي"، مهشيد افشارزاده و مينا ساداتي با "عيار14"، فتانه ملكمحمدي، افسانه بايگان، نسرين مقانلو، فريبا كوثري و سارا خويينيها با "سوپراستار"، نگين صدق گويا و بهناز جعفري با "زماني براي دوست داشتن"، مونا احمدي، شبنم مقدمي، سودابه بيضايي و سيما خضرآبادي با "كودك و فرشته"، مهوش افشارپناه با "امشب شب مهتابه"، زهره صفوي، زهرا طاهريمنش با "بيپولي"، حكيمه خاكسار و روشنك قلعهگي با "به كبودي ياس"، فاطمه صادقي و فريبا آهنگ با "پاي پياده"، فرانك حيدريان، آرتميس ورزنده، آرزو مفتاحي، زهرا سعيدي و هيلدا خسروي با "چهره به چهره"، ژاله صامتي و فوژان عارفپور با "حيران"، ژاله شعاري و پريوش نظريه با "دوزخ، برزخ، بهشت"، ماهچهره خليلي با "موش" و مليسا ماريان و پوراندخت مهيمن با فيلم "شكار روباه".
از ميان اين بازيگران ليلا حاتمي براي فيلم "بيپولي"، ترانه عليدوستي "ترديد"، باران كوثري "حيران"، فريده فرامرزي "صندلي خالي" و مونا احمدي با فيلم "كودك و فرشته" نامزدهاي دريافت سيمرغ بلورين بهترين بازيگر زن نقش اول شدند كه ليلا حاتمي به خاطر بازي در فيلم "بيپولي" توانست سيمرغ بلورين بهترين بازيگر نقش اول زن را دريافت كند.
همچنين مهتاب كرامتي با فيلم "بيست"، ليلا زارع با "پستچي سه بار در نميزند"، مريلا زارعي با "دربارهي الي"، پگاه آهنگراني با "زادبوم" و طناز طباطبايي با فيلم "صداها" نامزدهاي دريافت سيمرغ بلورين بهترين بازيگر نقش مكمل زن بودند كه از ميان آنان مهتاب كرامتي توانست اين سيمرغ را به خانه ببرد.
تهيهكنندگان زن
در بيستوهفتمين جشنوارهي فيلم فجر پوران درخشنده با فيلم "بيست"، رخشان بنياعتماد با فيلم "حيران" و منيژه حكمت با فيلم "صداها" در ميان تهيهكنندگان فيلمهاي سوداي سيمرغ بودند. از ميان آنان پوران درخشنده براي تهيهكنندگي فيلم "بيست" نامزد دريافت سيمرغ بلورين بهترين فيلم شد اما فيلم "ترديد" به عنوان فيلم برگزيدهي اين بخش انتخاب شد و سيمرغ بلورين بهترين فيلم را سعيد سعدي از آنِ خود كرد.
فيلمنامهنويسان و كارگردانان زن
سه كارگردان زن به بخش سوداي سيمرغ جشنوارهي امسال راه يافتهبودند. نكتهي جالب توجه در ميان فيلمهاي جشنوارهي امسال حضور كارگردانان زن مؤلف بود كه نويسندهي فيلمنامهي فيلمشان نيز بودند.
انسيه شاهحسيني با نويسندگي و كارگرداني فيلم "پنالتي" و تهمينه ميلاني با نويسندگي و كارگرداني "سوپراستار" در بيستوهفتمين جشنوارهي فيلم فجر حضور داشتند. همچنين شاليزه عارفپور كه با اولين فيلمش "حيران" در جشنواره حضور داشت به همراه نغمه ثميني فيلمنامهي آن را نوشتهبود.
تهمينه ميلاني با فيلم "سوپراستار" در كنار اصغر فرهادي (دربارهي الي)، پرويز شهبازي (عيار14)، عبدالرضا كاهاني (بيست)، حسن فتحي (پستچي سه بار در نميزند)، واروژ كريممسيحي (ترديد) و بهرام بيضايي (وقتي همه خوابيم) نامزد دريافت سيمرغ بلورين بهترين كارگرداني بود كه اين سيمرغ به اصغر فرهادي رسيد.
علاوه بر آن ميلاني نامزد دريافت سيمرغ بلورين بهترين فيلمنامه نيز بود كه اين سيمرغ را فريد مصطفوي و ابوالحسن داوودي براي فيلمنامهي "زادبوم" دريافت كردند.
زنان تدوينگر
چهار زن تدوينگر در جشنوارهي فيلم فجر امسال حضور داشتند. شيما منفرد، هايده صفيياري و مستانه مهاجر تدوين فيلمهاي "بيست"، "دربارهي الي" و "سوپراستار" بر عهده داشتند. اما سپيده عبدالوهاب پركارترين و جوانترين تدوينگر زن در جشنوارهي امسال بود. او كه دو سال قبل براي فيلم "خونبازي" سيمرغ بلورين بهترين تدوين را بدست آورده بود در بيستوهفتمين جشنوارهي فيلم فجر فيلمهاي "حيران" و "ميزاك" را به تنهايي و "وقتي همه خوابيم" را به همراه بهرام بيضايي تدوين كردهبود و در كنار حسن حسندوست (پستچي سه بار در نميزند)، واروژ كريممسيحي (ترديد)، محمدرضا موييني (کودک و فرشته) و مادرش هايده صفي ياري (درباره الي...) نامزد دريافت سيمرغ بلورين بهترين تدوين شد. او و بهرام بيضايي مشتركاً سيمرغ بلورين بهترين تدوين را دريافت كردند.
زنان چهرهپرداز
در جشنوارهي فيلم فجر امسال مهري شيرازي طراح چهرهپردازي دو فيلم "صداها" و "موش" بود. سودابه خسروي نيز طراحي چهرهپردازي فيلمهاي "شبانهروز" و "چهره به چهره" را بر عهده داشت. همچنين اعظم بيات، زهرا كمالي، الهام صالحي و مينا قريشي با طراحي چهرهپردازي فيلمهاي "بيپولي"، "بيست"، "دوزخ، برزخ، بهشت" و "سوپراستار" در جشنواره حضور داشتند.
از اين ميان سودابه خسروي نامزد دريافت سيمرغ بلورين بهترين چهرهپردازي شد اما سيمرغ بلورين اين بخش به سعيد ملكان براي فيلم "وقتي همه خوابيم" رسيد.
طراحان صحنه و لباس
شش طراح زن صحنه و لباس در بيستوهفتمين جشنوارهي فيلم فجر حضور داشتند. آتوساقلمفرسايي با طراحي صحنه و لباس فيلم "صداها" و طراحي لباس فيلم "وقتي همه خوابيم"، شيده محمودزاده و ژاله زكيزاده با طراحي لباس فيلمهاي "شبانهروز" و "كودك و فرشته" و ژيلا مهرجويي، سارا سميعي و زيبا اسدخاني براي طراحي صحنه و لباس فيلمهاي "زادبوم"، "امشب شب مهتابه" و "چهره به چهره" در اين جشنواره حاضر بودند.
از ميان آنان آتوسا قلمفرسايي با طراحي صحنه و لباس فيلمهاي "وقتي همه خوابيم" و "صداها" نامزد دريافت سيمرغ بلورين اين بخش شد و سيمرغ بلورين بهترين طراحي لباس را براي فيلم "وقتي همه خوابيم" بدست آورد.
منبع : روز
|